katpol7a

Dom Konferencji w Wannsee
Wystawa stała

9 Przykład: Holandia

Wszędzie, gdzie wmaszerowały armie Hitlera, sprowadzano również urzędników z RSHA. Wszędzie wydawano takie same ustawy i realizowano takie same przedsięwzięcia. Zaczynały się one od wezwania do rejestracji i zarządzenia o noszeniu żółtej gwiazdy. Następnie ustawiano tablice z zakazami, zabraniano Żydom wykonywania zawodu i konfiskowano ich mienie. Pewnego dnia zaczynało się „przesiedlenie” - jak brzmiało służące za kamuflaż określenie. Początkowo skupiano żydowskie rodziny tylko w określonych domach lub dzielnicach miasta. Lecz wcześniej czy później następowało internowanie w obozie zbiorczym i na koniec odtransportowanie na wschód w nieznanym kierunku.

10 Oznakowanie i oddzielenie

n „1. Żydom, którzy ukończyli szósty rok życia, zabrania się pokazywać publicznie bez żydowskiej gwiazdy.

2. Żydowska gwiazda składa się z czarno obrysowanej, sześcioramiennej gwiazdy z żółtego materiału wielkości dłoni z czarnym napisem „Jude”. Należy ją nosić przyszytą na stałe w widocznym miejscu po lewej stronie ubrania na wysokości piersi.”

§ 1 rozporządzenia policji o oznakowaniu Żydów z 1 września 1941 r.

Amsterdam

11 Amsterdam, lato 1942 r.

n „Przewiduje się, że od połowy lipca względnie początku sierpnia tego roku odtransportuje się w codziennie kursujących pociągach specjalnych w partiach po 1 000 osób do pracy w obozie Auschwitz najpierw około 40 000 Żydów z okupowanego terytorium francuskiego, 40 000 Żydów z Holandii i 10 000 Żydów z Belgii. (...) Proszę o łaskawe przyjęcie tego do wiadomości i zakładam, że także ze strony Ministerstwa Spraw Zagranicznych nie istnieją zastrzeżenia odnośnie tych przedsięwzięć.”

Eichmann, RSHA, do radcy dyplomatycznego Rademachera, Ministerstwo Spraw Zagranicznych, 22 czerwca 1942 r.

l „Bóg i historia przeklną nas i uznają współwinnymi tego masowego mordu, jeżeli będziemy teraz milczeć i przyglądać się. Holandia została mocno uderzona i głęboko upokorzona. Teraz będziemy musieli dostarczyć dowodu, że pod naporem nie utraciliśmy honoru, że nasze sumienie nie zamilkło, a nasza wiara nie stała się bezsilna. (...)

Liczymy na to, że wszyscy mający taką możliwość, w szczególności urzędnicy, policja, personel kolejowy itd., będą sabotować te sadystyczne nazistowskie posunięcia.”

Nielegalna holenderska ulotka, lipiec 1942 r.

12 Po łapance

Zdjęcie zrobione potajemnie

Przebieg deportacji w Holandii został utrwalony w sprawozdaniach, które na bieżąco przesyłał do swojego ministerstwa konsul generalny Otto Bene, przedstawiciel Ministerstwa Spraw Zagranicznych przy niemieckim komisarzu generalnym. Wyłania się z nich znany również z innych krajów obraz: Początkowo duża część wezwanych sama zgłaszała się w celu odtransportowania do „obozów pracy”. Lecz już wkrótce trzeba było użyć policji, która zabierała Żydów z ich domów. Niektórzy szukali możliwości ukrycia się, inni popełniali samobójstwo. Po początkowych protestach ludność powoli się przyzwyczajała, oporowi towarzyszyła kolaboracja.

Policja bezpieczeństwa organizowała łapanki, aby schwytać uciekinierów. Nic nie mogło powstrzymać programu deportacji.

n „Dotyczy: Odtransportowanie Żydów”

„Transport Żydów holenderskich przebiegał także w tym tygodniu bez zakłóceń. Wliczając odprawione dziś pociągi, odtransportowano dotąd 6 000 holenderskich Żydów.

Transport jako taki przebiegał bez zakłóceń i nie należy zakładać, aby wystąpiły trudności lub zakłócenia przy transportach jadących w następnych tygodniach.”

Komisarz Rzeszy na okupowanych terytoriach holenderskich w Hadze, konsul generalny Otto Bene, w tajnym sprawozdaniu z 31 lipca 1942 r. do Ministerstwa Spraw Zagranicznych w Berlinie

n „Od mojego wyżej wymienionego sprawozdania sytuacja znacznie się zmieniła. Po tym, jak Żydostwo zorientowało się, o co chodzi w przypadku odtransportowania lub pracy na Wschodzie, nie stawia się do cotygodniowych transportów. Z 2 000 wezwanych na ten tydzień pojawiło się jedynie ok. 400. Wezwanych nie można znaleźć w ich mieszkaniach. Zapełnienie obydwu pociągów sprawia więc trudności i nadal nie wiadomo, jak w następnych tygodniach zostaną zapełnione pociągi.”

Sprawozdanie kontynuacyjne komisarza Rzeszy z 13 sierpnia 1942 r.

13 Zabrani z domów

15 Na miejscu zbiórki

l „Niżej podpisane holenderskie kościoły - już wcześniej głęboko wstrząśnięte posunięciami przeciwko Żydom w Holandii, które prowadzą do ich wyłączenia z udziału w normalnym życiu społecznym - z przerażeniem dowiedziały się o nowych krokach, w wyniku których mężczyźni, kobiety, dzieci i całe rodziny mają być wywiezione na terytorium niemieckie oraz na obszary podporządkowane Rzeszy. Cierpienie, którego doznają przez to dzięsiątki tysięcy ludzi, świadomość, że posunięcia te stoją w sprzeczności z najgłębszymi moralnymi odczuciami holenderskiego narodu, przede wszystkim zawarta w nich ingerencja we wszystko, co nałożone jest na nas ze względu na Boga jako prawo i sprawiedliwość, zmuszają kościoły do skierowania do Pana usilnej prośby o zaniechanie tych przedsięwzięć.”

Z telegramu wszystkich holenderskich kościołów do komisarza Rzeszy na okupowanych terytoriach holenderskich z 11 lipca 1942 r.

17 Westerbork - Auschwitz

Z „policyjnego obozu przejściowego” w Westerbork w Holandii co tydzień odjeżdżały dwa pociągi deportacyjne do Polski. Komendant obozu, SS-Obersturmführer Konrad Gemmecker, kazał utrwalić dla potomnych na filmie i na zdjęciach odprawianie jednego z transportów.

n „Najważniejszą dla mnie sprawą jest nadal to, aby na wschód odjechało teraz tylu Żydów, ilu wywiezienie jest w ogóle w zakresie możliwości ludzkich. W krótkich comiesięcznych meldunkach policji bezpieczeństwa chcę jedynie uzyskać informacje, ilu miesięcznie zostało wywiezionych i jaka liczba Żydów do danego momentu jeszcze pozostała.”

Heinrich Himmler, 19 kwietnia 1943 r.

Treść
Dyktatura w Niemczech	Żydowska samoobrona	Okres przedwojenny	Wojna w Polsce
Getta	Masowe egzekucje	Konferencja w Wannsee	Deportacje
Sala krajów	Obozy przejściowe	Obozy śmierci	Auschwitz
Życie w obozie koncentracyjnym	Powstanie w getcie	Koniec	Wyzwolenie
Historia domu (ogród zimowy)	.	.	.

początek strony

strona tytułowa

homepage